Een stukje heup uit de 3D-printer

In het Anna Ziekenhuis in Geldrop ondergaat deze week voor het eerst een mens een nieuwe behandeling tegen heupdysplasie: een 3D-geprint opzetstuk dat de heupkom verdiept. De techniek is ontwikkeld door orthopedisch chirurg Bart van der Wal en dierenarts-chirurg Björn Meij, en werd tot nu toe alleen succesvol toegepast bij honden.

Heupdysplasie ontstaat doordat de heupkom te ondiep is, wat leidt tot instabiliteit, pijn en versnelde slijtage (artrose), vaak al op jonge leeftijd. De huidige standaardbehandeling bij ernstige klachten is de zogenoemde bekkenkanteling (Ganz-osteotomie), een effectieve maar zware operatie met lange revalidatie.

Het nieuwe implantaat, een op maat geprint opzetstuk op de bestaande heupkom, moet het gewricht stabieler maken zonder het bekken door te zagen. Het doel is vooral tijd winnen: slijtage afremmen en een volledige heupprothese mogelijk tientallen jaren uitstellen. Bij honden bleek het herstel veel sneller en minder belastend dan bij de traditionele operatie.

De ingreep bij mensen start nu als een safety study bij vijf jonge patiënten; de eerste is een 36-jarige man. Orthopeden zien het concept als veelbelovend, maar benadrukken voorzichtigheid: implantaten kunnen falen en de huidige bekkenkanteling blijft voorlopig de gouden standaard totdat er overtuigend bewijs is.

Daarnaast blijkt uit recent onderzoek dat heupdysplasie vaker voorkomt dan gedacht, ook bij adolescenten, en dat de aandoening bij jongvolwassenen vaak te laat wordt herkend. Vroege herkenning en betere diagnostiek blijven daarom cruciaal.